DINH DƯỠNG TRONG BỆNH GOUT
- Bệnh Gout là gì?
Gout là một bệnh lý rối loạn chuyển hóa purin, đặc trưng bởi tình trạng tăng acid uric máu kéo dài, dẫn đến lắng đọng tinh thể urat (monosodium urate) trong khớp và các mô. Những tinh thể này tập trung lại ở khớp và gây viêm, sưng và đau đớn cho bệnh nhân.
Bệnh thường biểu hiện bằng:
- Đau khớp cấp tính, dữ dội kèm theo sưng, nóng, đỏ khớp (các khớp ở ngón chân cái, đầu gối, mắt cá chân, bàn chân, bàn tay, …)
- Có thể tái phát nhiều lần
- Biến dạng khớp, đặc trưng bởi các hạt tophi và có thể gây tổn thương thận
- Các yếu tố nguy cơ làm tăng acid uric máu
Yếu tố cơ địa: Do các rối loạn về gen (nguyên nhân di truyền)
Yếu tố dinh dưỡng:
- Ăn nhiều thực phẩm giàu purin (phủ tạng, hải sản, thịt đỏ)
- Giảm thải acid uric qua đường niệu: uống nước ít, ăn nhiều thực phẩm giàu vitamin C, các món có vị chua, uống nhiều chất cồn (bia, rượu,…)
Yếu tố bệnh lý:
- Đang sử dụng thuốc: Một số loại thuốc có thể làm tăng nồng độ acid uric trong cơ thể như: thuốc lợi tiểu, thuốc có chứa salicylate…
- Các bệnh lý khác: Thừa cân, béo phì, suy thận và các bệnh lý về thận, tăng huyết áp, đái tháo đường type 2, …
- Phân nhóm thực phẩm theo hàm lượng Purin và ảnh hưởng trên bệnh Gout:
- Thực phẩm rất giàu purin (≥ 150 mg purin/100g)
- Óc (não), tủy sống động vật
- Phủ tạng động vật (gan, thận, lòng,… )
- Cá mòi
- Thực phẩm thực vật tăng trưởng nhanh: nấm, măng tây, giá, …
- Thực phẩm giàu purin (50 –150 mg purin/100g)
- Thịt nạc gia cầm
- Cá nạc
- Hải sản
- Gia cầm
- Đậu đỗ
- Bông cải, cải bó xôi
- Thực phẩm ít purin (< 50 mg/100g)
- Ngũ cốc
- Bơ, dầu, mỡ
- Đường
- Trứng
- Sữa và các chế phẩm từ sữa
- Rau quả
- Hạt có dầu
- Nguyên tắc dinh dưỡng trong bệnh Gout
- Đợt gout cấp
- Tăng bột đường. Giảm béo, giảm đạm.
- Loại bỏ hoàn toàn nhóm thực phẩm rất giàu và giàu purine, thức uống có cồn, cafein.
- Loại bỏ các thực phẩm có tính toan: thịt đỏ, thực phẩm nướng, thực phẩm chua.
- Uống nhiều nước nếu không có chống chỉ định.
- Gout mạn tính
- Tăng bột đường. Giảm đạm. Lượng chất béo tùy thuộc lipid máu.
- Loại bỏ hoàn toàn nhóm thực phẩm rất giàu purine.
- Ăn hạn chế nhóm thực phẩm giàu purine ( < 3 lần / tuần). Hạn chế thức uống có cồn và cafein.
- Uống đủ nước: 2 – 2,5 lít/ngày nếu không có chống chỉ định.
- Duy trì cân nặng hợp lý (BMI 18,5–22,9 kg/m² đối với người châu Á).
